1. فرایندهای روانشناختی و اجتماعی مرتبط با علائم بیماری ها
سمانه قدمپور؛ کوروش امرایی؛ مسعود صادقی
چکیده
مقدمه: اضطراب سلامت وضعیتی است که فرد به دلیل تفسیر نادرست از احساسات بدنی تجربه میکند. هدف پژوهش بررسی مدل ساختاری اضطراب سلامت بر اساس طرحوارهها و میانجیگری باورهای فراشناختی مرتبط با سلامت، سندرم شناختیتوجهی، بدتنظیمی هیجان و سایبرکندریا بود.روش: پژوهش حاضر با استفاده از مدلسازی معادلات ساختاری روی نمونه 310 نفری ...
بیشتر
مقدمه: اضطراب سلامت وضعیتی است که فرد به دلیل تفسیر نادرست از احساسات بدنی تجربه میکند. هدف پژوهش بررسی مدل ساختاری اضطراب سلامت بر اساس طرحوارهها و میانجیگری باورهای فراشناختی مرتبط با سلامت، سندرم شناختیتوجهی، بدتنظیمی هیجان و سایبرکندریا بود.روش: پژوهش حاضر با استفاده از مدلسازی معادلات ساختاری روی نمونه 310 نفری از زنان 18 تا 55 ساله دارای اضطراب سلامت انجام گرفت و آزمودنیها پرسشنامههای اضطراب سلامت سالکوسکیس و همکاران (2002)، فرم کوتاه پرسشنامه طرحواره یانگ (2005)، فراشناختهای مرتبط با سلامت بیلی و ولز (2015)، سندرم شناختیتوجهی ولز (2009)، بدتنظیمی هیجان بیوربرگ و همکاران (2016) و سایبرکندریا مک ارولی و همکاران (۲۰۱۹) را تکمیل نمودند. مدل مفهومی پژوهش با روش مدلیابی معادلات ساختاری با بکارگیری نرمافزارهای لیزرل80/8 و ام پلاس 4/7 مورد آزمون قرار گرفت.یافتهها: نتایج شاخصهای برازش نشان داد مدل ساختاری پژوهش به خوبی با دادههای تجربی مطابقت دارد و طرحوارة خودانضباطی ناکافی بهصورت مستقیم و معکوس (01/0 <p) و متغیرهای میانجی باورهای فراشناختی مرتبط با سلامت، سندرم شناختیتوجهی و سایبرکندریا بصورت مستقیم با اضطراب سلامت رابطه معنادار دارند (001/0 <p). همچنین طرحوارة آسیبپذیری به ضرر و بیماری بصورت غیرمستقیم از طریق متغیرهای میانجی باورهای فراشناختی مرتبط با سلامت، سندرم شناختیتوجهی و سایبرکندریا بر اضطراب سلامت تاثیر میگذارند (001/0 <p).نتیجهگیری: نتایج پژوهش نشان داد طرحوارههای خودانضباطی ناکافی و آسیبپذیری به ضرر و بیماری، فرد را نسبت به اضطراب سلامت آسیبپذیر میکنند. اما این رابطه همیشه مستقیم نیست و عوامل واسطهای مثل فراشناختهای مرتبط با سلامت، سندرم شناختیتوجهی و سایبرکندریا نقش مهمی در انتقال اثر این ویژگیها به اضطراب سلامت دارند.
1. فرایندهای روانشناختی و اجتماعی مرتبط با علائم بیماری ها
پوراندخت نیرومند؛ مهناز علی اکبری؛ نازنین عابد؛ احمد علیپور
چکیده
مقدمه: صمیمیت توانایی شناخت خود در حضور دیگران با انگیزۀ اهمیتدادن به کیفیت درآمیختگی اجتماعی است. با توجه به نقش صمیمیت در سلامت روان، هدف پژوهش، واکاوی تجربه زیستۀ صمیمیت زنان تابآور است.روش: روش تحقیق مورد استفاده در این مقاله از نوع کیفی است. دادهها از 12 زن ایرانی با نمونهگیری هدفمند مبتنی برمعیار و مصاحبه نیمهساختاریافته ...
بیشتر
مقدمه: صمیمیت توانایی شناخت خود در حضور دیگران با انگیزۀ اهمیتدادن به کیفیت درآمیختگی اجتماعی است. با توجه به نقش صمیمیت در سلامت روان، هدف پژوهش، واکاوی تجربه زیستۀ صمیمیت زنان تابآور است.روش: روش تحقیق مورد استفاده در این مقاله از نوع کیفی است. دادهها از 12 زن ایرانی با نمونهگیری هدفمند مبتنی برمعیار و مصاحبه نیمهساختاریافته گردآوری شد. ابتدا زنان با نمرۀ تابآوری بالاتر از 85 از مقیاس عوامل محافظتی-24 که از کرونا بهبودیافته تا سال 1402 بودند انتخاب و با آنها مصاحبه شد. متن مصاحبهها با روش پدیدارشناسی کلایزی در هفت مرحله تحلیل شد.یافتهها: شرکتکنندگان این مطالعه، صمیمیت را در سه مضمون اصلی ارتباط عاطفی عمیق، تعامل فیزیکی و جنسی صمیمانه، تفاهم و هماهنگی در امور روزانه با 9 زیرمضمون و 95 کد اولیه معنا کردند و از راهبردهای مدیریت تعارضات و حل مساله، حفظ استقلال فردی در رابطه، انعطافپذیری در مواجهه با تغییرات، حفظ تعادل کار و زندگی، حمایت اجتماعی، تقویت معنویت و ارزشهای مشترک، شوخطبعی و تفریح بهره میگرفتند تا به رضایت زناشویی، اعتماد و همدلی در رابطه، استقلال و توانمندی شخصی، ارتباط جنسی باکیفیت، مدیریت تعارضات، مشارکت در تصمیمگیریها، امنیت روانی، فضای مثبت برای رشد فرزندان، شادی و رضایت از زندگی برسند. برای بررسی تایید پایایی فرآیند تحلیل از ضریب اعتبار «هولستی» استفاده شد.نتیجهگیری: نتایج حاصل از تجارب زیسته معنای صمیمیت زنان تابآور ایرانی بهبود یافته از کرونا در سه مضمون اصلی ارتباط عاطفی عمیق، تعامل فیزیکی و جنسی صمیمانه، تفاهم و هماهنگی در امور روزانه نشان دهندۀ نوع معنای صمیمیت آنها در سه حیطۀ عاطفی جنسی و تفاهم و همدلی میباشد. از این یافتهها میتوان در راستای توانمندسازی درمانگران و پژوهشگران زوج درمانی بهره گرفت.
بیماریهای مزمن مانند سرطان،دیابت،ایدز، قلبی-عروقی ، ام اس و ....
محمدرضا تمنایی فر؛ محبوبه اسمی خانی
چکیده
مقدمه: هدف از پژوهش حاضر بررسی مدلیابی معادلات ساختاری اختلال بدریخت انگاری بر اساس طرحوارههای ناسازگار اولیه با نقش میانجی عزت نفس در زنان مبتلا به سرطان پستان بود.روش: روش این مطالعه توصیفی- همبستگی بود. جامعه آماری پژوهش زنان مبتلا به سرطان پستان مراجعه کننده به مرکز آنکولوژی بیمارستان امام خمینی (ره) و امام حسین (ع) شهر تهران ...
بیشتر
مقدمه: هدف از پژوهش حاضر بررسی مدلیابی معادلات ساختاری اختلال بدریخت انگاری بر اساس طرحوارههای ناسازگار اولیه با نقش میانجی عزت نفس در زنان مبتلا به سرطان پستان بود.روش: روش این مطالعه توصیفی- همبستگی بود. جامعه آماری پژوهش زنان مبتلا به سرطان پستان مراجعه کننده به مرکز آنکولوژی بیمارستان امام خمینی (ره) و امام حسین (ع) شهر تهران در پاییز سال 1403 بودند. حجم نمونه بر اساس مدل کلاین (2023) و با روش نمونهگیری هدفمند 300 نفر انتخاب شد. ابزار گردآوری دادههای پژوهش شامل مقیاس اختلال بدریختانگاری بدن (BDDS) هانلی و همکاران (2020)، فرم کوتاه پرسشنامه طرحواره یانگ نسخه سوم (YSQ-S3) یانگ (2005) و مقیاس عزت نفس (RSEs) روزنبرگ (1989) بود. دادهها با استفاده از همبستگی پیرسون و معادلات ساختاری تحلیل شد.یافتهها: یافتههای پژوهش نشان داد که اثرات مستقیم طرحوارههای ناسازگار اولیه و عزت نفس بر روی اختلال بدریخت انگاری معنادار است. همچنین نتایج نشان داد که عزت نفس در رابطه بین طرحوارههای ناسازگار اولیه با اختلال بدریخت انگاری نقش میانجی و معنادار دارد. همچنین مدل پژوهش از برازش مطلوبی برخوردار بود (07/0=RMSEA، 05/0= SRMRو 05/0>p) و 84 درصد از واریانس اختلال بدریخت انگاری تبیین میشود.نتیجهگیری: میتوان نتیجهگیری کرد که با طرحواره درمانی و آموزش عزت نفس میتوان اختلال بدریخت انگاری بدن در زنان مبتلا به سرطان پستان را بهبود بخشید.
4. عوامل روانشناختی مرتبط با انواع اعتیاد
علی بهشتی مطلق؛ محمد نریمانی؛ سجاد بشرپور
چکیده
مقدمه: پژوهش حاضر باهدف بررسی عوامل مرتبط با مصرف مواد از نظر افراد ترک کرده در شهرهای بجنورد و مشهد انجام گرفت.روش: پژوهش حاضر کیفی و بر اساس رویکرد کلایزی انجام گرفت همچنین راهبرد پژوهش در این مطالعه بر اساس رویکرد پدیدارشناسی طراحی شده است. هدف اصلی این پژوهش، درک تجربۀ زیسته افراد در مواجهه با عوامل مؤثر بر مصرف مواد است. مشارکتکنندگان ...
بیشتر
مقدمه: پژوهش حاضر باهدف بررسی عوامل مرتبط با مصرف مواد از نظر افراد ترک کرده در شهرهای بجنورد و مشهد انجام گرفت.روش: پژوهش حاضر کیفی و بر اساس رویکرد کلایزی انجام گرفت همچنین راهبرد پژوهش در این مطالعه بر اساس رویکرد پدیدارشناسی طراحی شده است. هدف اصلی این پژوهش، درک تجربۀ زیسته افراد در مواجهه با عوامل مؤثر بر مصرف مواد است. مشارکتکنندگان تمام انجمنهای معتادان گمنام و الکلیهای گمنام در سال 1402 بجنورد و مشهد در سال 1402 بود که با روش نمونهگیری هدفمند براساس تنوع تعداد 121 نفر انتخاب شدند، دادههای جمعآوری شده به روش تحلیل مضمون تحلیل شدند.یافتهها: مضمونهای استخراج شده حاصل از مصاحبه با نمونههای پژوهش شامل لذت (مصرف تفریحی و کنجکاوی، مهمانیها و دورهمیها، برقراری رابطه جنسی، رفیق بازی و مورد توجه قرار گرفتن در نظر جنس مخالف)، مسائل پزشکی (تظاهر به بیماری و سرماخوردگی، دردهای جسمانی، عادات ماهیانه، درد زایمان، به عنوان دارو)، مشکلات درونی و روانشناختی (کمبود محبت و تنهایی، کمبود قدرت، دنبال تایید گشتن و عدم اعتماد بنفس، غرور، ابراز وجود، مشکلات سلامت روان، عدم آگاهی) میباشد.نتیجهگیری: مصرف مواد پدیدهای پیچیده و چندوجهی است. با درک عواملی که توسط افراد تجربه شده است میتوان از ابتلا افراد به بیماری اعتیاد پیشگری کرد.
بیماریهای مزمن مانند سرطان،دیابت،ایدز، قلبی-عروقی ، ام اس و ....
جواد ایوبی؛ ایرج شاکری نیا؛ عذرا زبردست
چکیده
مقدمه: این پژوهش با هدف بررسی اثربخشی طرحوارهدرمانی مبتنی بر ذهنیت و ترکیب آن با آموزش شفقت به خود بر سلامت عمومی و شاخص قند خون هموگلوبین گلیکوزیله (HbA1C) در بیماران دیابتی نوع دو انجام شد.روش: در این مطالعه نیمهآزمایشی با طراحی پیشآزمون-پسآزمون، پس از غربالگری اولیه با پرسشنامه طرحوارههای ناسازگار یانگ برای تعیین واجد شرایط ...
بیشتر
مقدمه: این پژوهش با هدف بررسی اثربخشی طرحوارهدرمانی مبتنی بر ذهنیت و ترکیب آن با آموزش شفقت به خود بر سلامت عمومی و شاخص قند خون هموگلوبین گلیکوزیله (HbA1C) در بیماران دیابتی نوع دو انجام شد.روش: در این مطالعه نیمهآزمایشی با طراحی پیشآزمون-پسآزمون، پس از غربالگری اولیه با پرسشنامه طرحوارههای ناسازگار یانگ برای تعیین واجد شرایط بودن شرکتکنندگان، از میان افرادی که حداقل یک طرحواره ناسازگار داشتند، ۳۶ بیمار مبتلا به دیابت نوع دو از شهرستان مشهد بهطور تصادفی در دو گروه آزمایشی و یک گروه کنترل جایدهی شدند. ابزارهای پژوهش شامل مقیاس سلامت عمومی گلدبرگ و آزمایش HbA1C بود. درمانها براساس پروتکل طرحوارهدرمانی فارل و همکاران (۲۰۱۲) و آموزش شفقت به خود دزموند (۲۰۱۵) در ۱۰ جلسه هفتگی ارائه شد. دادهها با نرمافزار SPSS نسخه ۲۶ تحلیل شد. ابتدا نرمالبودن دادهها با آزمون شاپیرو-ویلک بررسی و برای مقایسه گروهها از تحلیل کوواریانس تکمتغیره و آزمون تعقیبی بنفرونی استفاده شد. سطح معناداری کمتر از 05/0 و شاخص اندازه اثر گزارش شد.یافتهها: نتایج نشان داد که هر دو مداخله باعث بهبود معنادار سلامت عمومی و کاهش سطح HbA1C شدند .گروه دریافتکننده طرحوارهدرمانی همراه با آموزش شفقت به خود کاهش معنادار بیشتری در نشانهها نسبت به گروه دریافتکننده فقط طرحوارهدرمانی داشت.نتیجهگیری: یافتهها نشان میدهد که آموزش شفقت به خود میتواند اثربخشی طرحوارهدرمانی را در بهبود سلامت عمومی و کنترل قند خون بیماران دیابتی افزایش دهد. این پژوهش اهمیت طراحی مداخلات تلفیقی در مدیریت بیماریهای مزمن را تأکید میکند.
جنبه های روانشناختی در سلامت و بیماریها
عزت اله احمدی؛ هامون بابائی؛ معصومه میرزا
چکیده
مقدمه: جستجوهای مربوط بهسلامتی باوجود دسترسی به هزاران اطلاعات متنوع در اینترنت، اغلب باعث سردرگمی و تشدید اضطراب سلامت و بیماری در افراد میشود. به همین جهت، شناسایی عواملی که این اضطراب را کاهش دهد بسیار مهم است. بنابراین، هدف این پژوهش بررسی رابطه ساختاری اضطراب سلامت و خودبیمارپنداری سایبری باواسطه گری سواد سلامت و باورهای ...
بیشتر
مقدمه: جستجوهای مربوط بهسلامتی باوجود دسترسی به هزاران اطلاعات متنوع در اینترنت، اغلب باعث سردرگمی و تشدید اضطراب سلامت و بیماری در افراد میشود. به همین جهت، شناسایی عواملی که این اضطراب را کاهش دهد بسیار مهم است. بنابراین، هدف این پژوهش بررسی رابطه ساختاری اضطراب سلامت و خودبیمارپنداری سایبری باواسطه گری سواد سلامت و باورهای فراشناختی در دانشجویان بود.
روش: مطالعه حاضر توصیفی و از نوع همبستگی و معادلات ساختاری بود. جامعه آماری این پژوهش شامل کلیه دانشجویان دانشگاه آزاد شهر خوی در نیمسال دوم تحصیلی 1403-1402 بود. با استفاده از روش نمونهگیری در دسترس 200 دانشجو با توجه به معیارهای ورود و خروج از پژوهش بهعنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار مورداستفاده در این پژوهش پرسشنامه خودبیمارپنداری سایبری مک الری و شولین (۲۰۱۴)، اضطراب سلامت سالکوسکیس و وارویک (۲۰۰۲)، سواد سلامت منتظری و همکاران (۱۳۹۴) و باورهای فراشناختی ولز و کارترایت هاتون (۲۰۰۴) بود. جهت تحلیل دادهها از مدل یابی معادلات ساختاری و با استفاده از نرمافزار Amos نسخه۲۴ و SPSS نسخه ۲۴ استفاده شد.
یافتهها: نتایج نشان داد که مدل پژوهش از حمایت تجربی و پردازش قابل قبولی برخوردار بود. همچنین ضرایب مسیر نشان داد که همه مسیرها معنادار بودند (001/0>p).
نتیجهگیری: نتایج پژوهش حاضر نشاندهنده نقش و اهمیت باورهای فراشناختی و آموزش سواد سلامت در جهت کاهش اضطراب سلامت است
روش شناسی تحقیق و اندازه گیری در روان شناسی سلامت
رضا رحیمی؛ علی خدائی
چکیده
مقدمه: اجتناب شناختی بیانگر راهبردها و تلاشهایی برای پیشگیری از تجارب آزارنده و رخدادهای انگیزانندة اضطراب است. این مطالعه با هدف تحلیل روانسنجی نسخة فارسی پرسشنامة اجتناب شناختی (سیکستان و داگاس، 2008) انجام شد.
روش: در این مطالعة توصیفی پیمایشی، 350 نفر از مبتلایان به مالتیپل اسکلروزیس که با استفاده از روش نمونهگیری دردسترس انتخاب ...
بیشتر
مقدمه: اجتناب شناختی بیانگر راهبردها و تلاشهایی برای پیشگیری از تجارب آزارنده و رخدادهای انگیزانندة اضطراب است. این مطالعه با هدف تحلیل روانسنجی نسخة فارسی پرسشنامة اجتناب شناختی (سیکستان و داگاس، 2008) انجام شد.
روش: در این مطالعة توصیفی پیمایشی، 350 نفر از مبتلایان به مالتیپل اسکلروزیس که با استفاده از روش نمونهگیری دردسترس انتخاب شدند، مشارکت کردند. شرکتکنندگان به پرسشنامة اجتناب شناختی، مقیاس عدم تحمل ابهام (فرستون و همکاران، 1994)، پرسشنامه باورهای فراشناخت (ولز و کارتارایتهاتون، 2004) و پرسشنامه جهتگیری منفی نسبت به مشکل (رابیچاوود و دوگاس، 2005)، پاسخ دادند.
یافتهها: نتایج روش آماری تحلیل عاملی تاییدی از ساختار پنجعاملی مرتبه اول پرسشنامة اجتناب شناختی شامل فرونشانی فکر، جانشینی فکر، حواسپرتی، اجتناب از محرک های تهدیدگر و انتقالِ تصاویر به افکار، به طور تجربی، حمایت کرد. ضرایب همسانی درونی زیرمقیاسهای وجوة اجتناب شناختی در بازة 86/0 و 92/0 به دست آمد. همچنین، همبستگی بین ابعاد اجتناب شناختی با عدم تحمل ابهام، جهتگیری منفی نسبت به مشکل و جهتگیری مثبت نسبت به نگرانی، از روایی ملاکی پرسشنامة اجتناب شناختی، حمایت کرد.
نتیجهگیری: در مجموع، نتایج این پژوهش، با تکرار ساختار عاملی مشتمل بر پنج وجة اجتناب شناختی، ضمن دفاع از اتقان خاستگاه نظری بنای مفهومی سازة اجتناب شناختی و همچنین، تدارک شواهدی مضاعف و ناظر بر مقبولیت مشخصههای فنی روایی و پایایی این ابزار سنجش، استفاده از آن را برای اندازهگیری این راهبرد مقابلهای در مبتلایان به مالتیپل اسکلروزیس، مورد تاکید قرار میدهد.
1. فرایندهای روانشناختی و اجتماعی مرتبط با علائم بیماری ها
هنگامه بلورساز مشهدی؛ عیسی جعفری؛ فرشته پورمحسنی کلوری
چکیده
مقدمه: سندرم روده تحریکپذیر علاوه بر مشکلات جسمانی، میتواند فرایندهای شناختی - هیجانی بیماران را نیز متأثر سازد، که ضروری است با بهکارگیری درمانهای کوتاهمدت روانشناختی نسبت به کاهش این آسیبها اقدام شود. لذا پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی شناختدرمانی مبتنی بر ذهنآگاهی بر بدتنظیمی هیجانی و شاخصهای درد ...
بیشتر
مقدمه: سندرم روده تحریکپذیر علاوه بر مشکلات جسمانی، میتواند فرایندهای شناختی - هیجانی بیماران را نیز متأثر سازد، که ضروری است با بهکارگیری درمانهای کوتاهمدت روانشناختی نسبت به کاهش این آسیبها اقدام شود. لذا پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی شناختدرمانی مبتنی بر ذهنآگاهی بر بدتنظیمی هیجانی و شاخصهای درد در مبتلایان به سندرم روده تحریکپذیر انجام گرفت.
روش: روش پژوهش، نیمهآزمایشی با طرح پیشآزمون و پسآزمون با گروه کنترل و مرحله پیگیری بود. جامعه آماری شامل کلیه بیماران مرد مبتلا به سندرم روده تحریکپذیر مراجعهکننده به بیمارستان محب تهران در سال 1404 بود. با روش نمونهگیری در دسترس تعداد 30 نفر انتخاب و در دو گروه مساوی (هر گروه 15 نفر) گمارش شدند. گردآوری دادهها با استفاده از پرسشنامه بدتنظیمی هیجانی، پرسشنامه پذیرش درد و پرسشنامه فاجعهپنداری درد انجام شد. شناختدرمانی مبتنی بر ذهنآگاهی با توجه به پروتکل سگال طی 8 جلسه(هفتهای دو جلسه و هر جلسه بهمدت 1 ساعت) برای گروه آزمایش اعمال شد. دادهها با آنالیز واریانس با اندازهگیری مکرر و آزمون تعقیبی بنفرونی تحلیل شد.
یافتهها: نتایج نشان داد که شناختدرمانی مبتنی بر ذهنآگاهی توانست باعث کاهش بدتنظیمی هیجانی و فاجعهپنداری درد در بیماران سندرم روده تحریکپذیر شود(05/0>p). شناختدرمانی مبتنی بر ذهنآگاهی بر افزایش پذیرش درد و مؤلفههای آن در آزمودنیهای گروه آزمایش برخلاف گروه کنترل مؤثر بود و تأثیرات درمان تا دو ماه پس از مداخله ماندگار بود(05/0>p).
نتیجهگیری: مطالعه حاضر نشان داد که شناختدرمانی مبتنی بر ذهنآگاهی بر تنظیم هیجان و مدیریت درد مبتلایان به سندرم روده تحریکپذیر مؤثر است. بنابراین، استفاده از این رویکرد جهت بهبود شاخصهای درد و تنظیم هیجان توصیه میشود.
مداخلات روانشناختی در سلامت و بیماریها
سمانه بابایی؛ سیمین بشردوست؛ مینا مجتبایی
چکیده
مقدمه: هدف پژوهش حاضر بررسی و مقایسه اثربخشی درمان فراتشخیصی و درمان مبتنی بر کارآمدی هیجانی بر تحمل پریشانی مراقبین کودکان مبتلا به سرطان بود.
روش: این مطالعه از نوع کاربردی با طرح شبهآزمایشی پیشآزمون، پسآزمون و پیگیری انجام شد. جامعه آماری شامل مراقبین کودکان مبتلا به سرطان در رده سنی تولد تا هفده سال بود که طی سالهای ۱۴۰۲ ...
بیشتر
مقدمه: هدف پژوهش حاضر بررسی و مقایسه اثربخشی درمان فراتشخیصی و درمان مبتنی بر کارآمدی هیجانی بر تحمل پریشانی مراقبین کودکان مبتلا به سرطان بود.
روش: این مطالعه از نوع کاربردی با طرح شبهآزمایشی پیشآزمون، پسآزمون و پیگیری انجام شد. جامعه آماری شامل مراقبین کودکان مبتلا به سرطان در رده سنی تولد تا هفده سال بود که طی سالهای ۱۴۰۲ تا ۱۴۰۳ به بخش آنکولوژی مرکز افضلیپور کرمان مراجعه کرده بودند. از میان این افراد، ۳۶ مراقب شامل ۳۰ زن و ۶ مرد به روش نمونهگیری در دسترس انتخاب شدند و پس از احراز ملاکهای ورود، از جمله مصاحبه نیمهساختاریافته، بهصورت تصادفی در سه گروه درمان فراتشخیصی، درمان کارآمدی هیجانی و گروه کنترل قرار گرفتند. مداخلات درمانی در گروههای فعال طی هشت جلسه نود دقیقهای اجرا شد و گروه کنترل مداخلهای دریافت نکرد. ابزار پژوهش پرسشنامه تحمل پریشانی سیمونز و گاهر (۲۰۰۵) بود و دادهها با تحلیل واریانس چندمتغیری و تحلیل اندازهگیری مکرر در نرمافزار SPSS تحلیل شد.
یافتهها: نتایج نشان داد هر دو مداخله نسبت به گروه کنترل موجب افزایش معنادار تحمل پریشانی و مؤلفههای آن شدند و این اثرات در مرحله پیگیری نیز پایدار ماند. همچنین اثر متقابل گروه و زمان معنادار بود که نشاندهنده تفاوت روند تغییرات در گروههاست. آزمونهای تعقیبی بنفرونی بیان کرد که دو گروه درمانی در مقایسه با کنترل بهبود بیشتری داشتند، اما بین دو رویکرد تفاوت معناداری مشاهده نشد.
نتیجهگیری: یافتهها حاکی از آن است که هر دو روش درمانی در بهبود تحمل پریشانی مراقبین کودکان مبتلا به سرطان اثربخش و قابل استفادهاند و میتوان آنها را با توجه به نیازها و ترجیحات فردی انتخاب کرد.
روش شناسی تحقیق و اندازه گیری در روان شناسی سلامت
طیبه غفاری اقدم؛ افسانه طاهری؛ نسرین باقری
چکیده
مقدمه: هدف از پژوهش حاضر، بررسی ویژگیهای روانسنجی نسخه فارسی سیاهه خودمراقبتی و رابطه آن با اعتیاد به اینترنت و عزت نفس در دانشجویان بود.
روش: روش پژوهش حاضر از لحاظ هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی از نوع پیمایشی بود. جامعه آماری پژوهش دانشجویان کارشناسی مشغول به تحصیل در دانشگاه آزاد اسلامی واحد رودهن در زمستان سال 1403 بودند. حجم ...
بیشتر
مقدمه: هدف از پژوهش حاضر، بررسی ویژگیهای روانسنجی نسخه فارسی سیاهه خودمراقبتی و رابطه آن با اعتیاد به اینترنت و عزت نفس در دانشجویان بود.
روش: روش پژوهش حاضر از لحاظ هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی از نوع پیمایشی بود. جامعه آماری پژوهش دانشجویان کارشناسی مشغول به تحصیل در دانشگاه آزاد اسلامی واحد رودهن در زمستان سال 1403 بودند. حجم نمونه بر اساس مدل کلاین و با روش نمونهگیری هدفمند 300 نفر انتخاب شد. ابزار گردآوری دادههای پژوهش شامل سیاهه خودمراقبتی (SCI) لوسیانی و همکاران (2022)، آزمون اعتیاد به اینترنت (IAT) یانگ (1998) و مقیاس عزت نفس (RSEs) روزنبرگ (1989) بود. همسانی درونی (آلفای کرونباخ)، پایایی ترکیبی، ضریب امگا، روایی عاملی اکتشافی، تاییدی، ملاکی، روایی همگرا و واگرا، ضریب همبستگی پیرسون با نرم افزارهای SPSS نسخه 29 و AMOS نسخه 24 مورد بررسی قرار گرفت.
یافتهها: نتایج نشان داد که مقیاس، ساختاری 3 عاملی با واریانس تبیین شده 49/89 درصد دارد. آلفای کرونباخ در دامنه 90/0 تا 96/0، پایایی ترکیبی در دامنه 79/0 تا 82/0 و ضریب امگا در دامنه 87/0 تا 89/0 بود. همچنین نتایج تحلیل عاملی تاییدی از تأیید ساختار 3 عاملی این مقیاس حکایت داشت (05/0=RMSEA، 96/0=CFI، 91/0=TLI و 04/0=SRMR). نتایج آزمون ضریب همبستگی پیرسون هم نشان دهنده همبستگی مثبت و معنادار بین عزت نفس (01/0>p، 53/0=r) و همبستگی منفی و معنادار بین اعتیاد به اینترنت (01/0>p، 63/0- =r) با خودمراقبتی بود که نشان دهنده روایی ملاکی (همزمان) این سیاهه است.
نتیجهگیری: میتوان نتیجهگیری کرد که نسخه فارسی سیاهه خودمراقبتی از روایی و پایایی قابل قبولی برخوردار است و ساختار عاملی آن قابل اتکا است. استفاده از ابزار مناسب و روا برای شناسایی رفتارهای خودمراقبتی میتواند منجر به شناسایی زودهنگام رفتارهای خودمراقبتی ضعیف در دانشجویان شود و به طور بالقوه میتواند از آسیب قابل توجهی که رفتارهای خودمراقبتی ضعیف در دانشجویان ایجاد میشود، جلوگیری کند. این مقیاس کوتاه و مختصر، آزادانه در دسترس است و به راحتی قابل اجرا است و میتوان برای سایر بزرگسالان نیز استفاده کرد
