مقایسه اثربخشی درمان بازسازی شناختی معنایی و درمان خود دلگرم‌سازی بر بهزیستی روان‌شناختی در افراد مبتلا به روان‌تنی پوستی

نوع مقاله : علمی- پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترا، گروه روانشناسی ، واحد ساری، دانشگاه آزاداسلامی ، ساری، ایران،

2 استادیار، ‌گروه روانشناسی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران.

3 استادیار، گروه روانشناسی ، واحد ساری، دانشگاه آزاداسلامی ، ساری، ایران.

10.30473/hpj.2022.55837.4994

چکیده

مقدمه: پژوهش حاضر باهدف مقایسه اثربخشی درمان بازسازی شناختی معنایی و درمان خود دلگرم‌سازی بر بهزیستی روان‌شناختی در افراد مبتلا به روان‌تنی پوستی در شهر تهران انجام شد. روش: روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری کلیه مراجعه‌کنندگان مبتلا به روان‌تنی پوستی که در پائیز 1398 به بیمارستان بانک ملی شهر تهران مراجعه کرده بودند. برای انتخاب نمونه آماری، به روش هدفمند تعداد 45 نفر انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایشی و یک گروه کنترل (هر گروه شامل 15 نفر) گمارش شدند. گروه آزمایش بازسازی شناختی معنایی در 12 جلسه درمان بازسازی شناختی معنایی (سلیمی، 1388) و گروه آزمایش خود دلگرم‌سازی در 10 جلسه درمان خود دلگرم‌سازی (شوناکر، 1980) شرکت کردند. گروه کنترل تحت هیچ مداخله‌ای قرار نگرفت. ابزار مورد استفاده پرسشنامه استاندارد بهزیستی روان‌شناختی ریف (1989) بود. داده‌ها از طریق تحلیل کوواریانس تک متغیره و با استفاده از نرم‌افزار 21SPSS مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفتند. یافته‌ها: نتایج حاکی از آن بود که درمان بازسازی شناختی معنایی و درمان خود دلگرم سازی بر بهزیستی روان‌شناختی در مرحله پس‌آزمون مؤثر بوده‌اند (05/0>p). یافته‌ها اثربخشی بیشتر خود دلگرم‌سازی را در بهبود بهزیستی روانشناختی را تأیید کردند. نتیجه‌گیری: به دنبال ابتلا به روان‌تنی پوستی، افراد دچار کاهش در بهزیستی روان‌شناختی می‌شوند و درمان‌های روان‌شناختی بازسازی شناختی معنایی و خود دلگرم‌سازی در افزایش بهزیستی روان‌شناختی افراد مبتلا به روان‌تنی پوست سودمند هستند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Comparison of The Effectiveness of Semantic Cognitive Reconstruction Therapy and Self-Encouragement Therapy on Psychological Well-Being in People with Psychosomatic Skin

نویسندگان [English]

  • mina Mosayebi 1
  • Hosseinali Ghanadzadegan 2
  • Bahram Mirzaian 3
1 Phd student, Department of Psychology, Sari Branch, Islamic Azad University, Sari, Iran
2 Assistant Professor of Department of Psychology, Sari Branch, Islamic Azad University, Sari, Iran
3 Assistant Professor of Department of Pycholog, Sari branch, Islamic Azad University, Sari, Iran.
چکیده [English]

Objective: The present research was conducted by the aim of comparing the effectiveness of Semantic Cognitive Reconstruction Therapy and Self-Encouragement Therapy on Psychological Well-Being in people with psychosomatic skin. Method: The research method was quasi-experimental study with pretest-posttest design with control group. The statistical population included people with psychosomatic skin in fall 2019. 45 people were selected by purposive sampling method, they were assigned to two experimental groups and one control group by randomly (each group consisting of 15 people). Participated in group Semantic Cognitive Reconstruction Therapy (Salimi, 2011) in 12 sessions and Self-Encouragement Therapy (Shoenaker, 1980) in 10 sessions, and control group was not under any intervention. Data were collected based on the standard questionnaire of Psychological Well-Being (Riff, 1989) Data were analyzed using one-variable covariance analysis and SPSS21 software. Findings: Results indicated that the Semantic Cognitive Reconstruction and Self-Encouragement methods have been effective on improving Psychological Well-Being in the posttest stage (p < 0.05). Findings affirmed that the effectiveness of Self-Encouragement on improving Psychological Well-Being was greater. Conclusion: Following the development of psychosomatic skin, people experience decrease in Psychological Well-Being, and Semantic Cognitive Reconstruction Therapy and Self-Encouragement Therapy are effective in increasing Psychological Well-Being on patients with psychosomatic skin.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Semantic Cognitive Reconstruction
  • Self-Encouragement
  • psychological well-being
  • Psychosomatic Skin
آتش‌فراز، س. (1390). «مقایسه اثربخشی مداخله بازسازی شناختی معنایی و بازسازی شناختی
تمثیلی بر کاهش سطح اعتیادپذیری نوجوانان پسر منطقه متوسطه». پایان‌نامه کارشناسی ارشد. تهران،: دانشگاه علامه طباطبایی.
آقایوسفی، ع؛ مهمان‌نوازان، ا؛ و دهستانی، م. (1394). «اثربخشی آموزش خوددلگرم‌سازی شوناکر مبتنی بر نظریه آدلر بر راهبردهای تنظیم شناختی هیجان در زنان سرپرست خانوار». مجله روانشناسی و روانپزشکی شناخت. 2(3)، 1-15.
ایرانمنش، ا؛ ثابت، م؛ بلیاد، م؛ و تاجری، ب. (1399). «بررسی اثربخشی آموزش مهارت جرئت‌مندی و ارتباط مؤثر بر ترس از ارزیابی منفی در بیماران مزمن پوستی». مطالعات ناتوانی، 10، 161. 8-1.
رکاشوند، ف؛ رضائیان، م؛ شیخ ‌فتح‌الهی، م؛ محمدرضا خانی‌نژاد، س؛ حاتمی، پ؛ و بیدکی، ر. (1393). «بررسی شیوع برخی اختلالات روان‌پزشکی در افراد بهبودیافته از بیماری لیشمانیوز جلدی در شهرستان رفسنجان». مجله دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، 14، 894-879.
 تلوزاد، م. (1385). «اختلال‌های روان‌تنی». نشریه بهداشت و تندرستی، 18 (2)، 23-38.
خانجانی، م؛ شهیدی، ش؛ فتح‌آبادی، ج؛ مظاهری، م؛ و شکری، ا. (1393). «ساختار عاملی و ویژگی‌های روان‌سنجی فرم کوتاه (18 سوالی) مقیاس بهزیستی روان‌شناختی ریف در دانشجویان دختر و پسر». اندیشه و رفتار در روانشناسی بالینی. 32 (9)، 36-27.
سدیدی، م؛ و یمینی، م. (1397). «پیش‌بینی بهزیستی روانشناختی روان‌شناختی بر اساس راهبردهای مقابله‌ای و ناگویی هیجانی». مطالعات روانشناختی‌ روان‌شناختی. 14 (2)، 125-142.
سلیمی بجستانی، ح. (1388). «پروتکل مشاوره گروهی آدلری». مجله رشد مشاور مدرسه، 6 (2)، 74-62.
سلیمی بجستانی، ح؛ فرکوراوند، پ؛ و یونسی، ج. (1394). «اثربخشی آموزش خوددلگرم‌سازی بر سلامت روان زنان دارای همسر معتاد». فصلنامه اعتیاد پژوهی، 9(34)، 78-67.
سلیمی بجستانی، ح؛ و عسلی طالکوئی، س. (1392). «خوددلگرم‌سازی». رشد آموزش مشاور مدرسه، 33، 61-56.
شفیعی، ح؛ و نصیری، ش. (1399). «نقش سواد سلامت، بهزیستی روان‌شناختی و خودکارآمدی در پیش‌بینی کیفیت زندگی بیماران مبتلا به دیابت نوع 2». روانشناسی سلامت، 1 (33)، 22-7.
فتحی، ر؛ و علیزاده، ح. (1391). «بررسی اثربخشی آموزش خوددلگرم‌سازی شوناکر بر سلامت روانی و رضایت از زناشویی والدین دارای کودک کم‌توان ذهنی خفیف». فصلنامه فرهنگی تربیتی زنان و خانواده، 19، 121-103.
فریدحسینی، ف؛ ترکمانی، م؛ لایق، پ؛ ناهیدی، ی؛ و ناهیدی، م. (1395). «اثربخشی مدیریت استرس به شیوه شناختی رفتاری بر اضطراب، افسردگی و کیفیت زندگی بیماران مبتلا به پسوریازیس». مجله دانشکده علوم پزشکی مشهد، 5 (59)، 344-337.
عبدی زناب، م؛ بشارت، م؛ و داوودی، م. (۱۳۹۶). «مقایسه شدت نشانه‌های افسردگی، اضطراب، وسواس، نوروزگرایی و برون‌گرایی در بیماران با بیماری پوستی و افراد عادی». دومین کنفرانس سراسری پژوهش‌های نوین در روانشناسی و علوم اجتماعی، کیش، شرکت هم‌اندیشان نوآور علم.
نسائیان، ع؛ جنیدی، م؛ اسدی گندمانی، ر و امیری، م. (1396). «مقایسه اختلا‌ل‌های روانی و سلامت عمومی در افراد با و بدون ویتیلیگو». مجله دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی، 9 (2)، 278-271.
نصری، ص؛ و یلان، م. (1394). «مقایسه استرسورها و شیوه‌های مقابله در بیماران مبتلا به اختلال‌های پوستی و افراد بهنجار». روانشناسی سلامت. 3 (15)، 101-114.
Arndt, J., Smith, N., & Tausk, F. (2008). Stress and atopic dermatitis. Curr Allergy Asthma Rep, 8, 312-317.
Birlea, S.A., Serota, M., Norris, D.A. (2020). Nonbullous skin diseases: alopecia areata, vitiligo, psoriasis, and urticaria. In: Rose NR, Mackay IR, editors. The autoimmune diseases. 6th ed. Academic Press, 1211–34.
Campa, M., Ryan, C., Bowcock, A.M., Menter, A. (2017). Psoriasis. In: Reference module in life sciences. Elsevier, doi: 10.1016/B978-0-12-809633-8.06977-6
Finlay, A.Y. (2009). The burden of skin disease: quality of life, economic aspects and social issues. Clin Med (Lond). 9(6), 592– 604.
Iorizzo, M., Tosti, A. (2019). alopecia areata and alopecia areata incognita. In: Miteva M, editor. Alopecia. Elsevier, 59–66
Leary, M.R., Rapp, S.R., Herbst, K.C., Exum ML, Feldman, S.R. (1998). Interpersonal concerns and psychological difficulties of psoriasis
patients: effects of disease severity and fear of negative evaluation. Health Psychol. 17(6), 530–6.
Manga, P., Arowojolu, O.A. (2014). Vitiligo. In: Reference module in biomedical sciences. Elsevier, doi: 10.1016/B978-0-12-801238-3.05403-9
Orion, E., & Wolf, R. (2014). Psychologic factors in the development of facial dermatoses. Clinics in Dermatology, 32(6),763-766.
Pruthi, G.K., Babu, N. (2012). Physical and psychosocial impact of acne in adult females. Indian J Dermatol. 57(1), 26–9.
 Ryff, C. D., & Keyes, C. L. M. (2007). The struc- ture of psychological well-being revisited. Jou- life satisfaction. In C. R. Snyder & S. J. Lopez (Eds.), The handbook of positive sychology, 63-73.