پیش‌بینی امید به زندگی برمبنای کیفیت زندگی، استرس ادراک شده و خستگی در بیماران مبتلا به مالتیپل اسکلروزیس (MS)

نوع مقاله: علمی- پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد- علوم و تحقیقات دانشگاه آزاد اسلامی - تهران - ایران

2 استادیار گروه کودکان استثنایی، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی ، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران

چکیده

مقدمه: بیماری مولتیپل اسکلروزیس (MS) یکی از بیماری‌­های مزمن است که اختلالات جسمی و روانی در میان این بیماران بسیار شایع است. هدف: هدف پژوهش حاضر، پیش‌بینی امید به زندگی بر مبنای کیفیت زندگی، استرس ادراک شده و خستگی در بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس (MS) بود. روش: روش پژوهش همبستگی بود. جامعه آماری این پژوهش، تمامی اعضای انجمن بیماران مولتیپل اسکلروزیس (MS) در نیمه اول سال 1396 بود که از میان جامعه آماری فوق با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی ساده تعداد 120 نفر انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده­ها عبارت بود از پرسشنامه‌های امید به زندگی میلر (MHS)، کیفیت زندگی (SF-36)، استرس ادراک شده (PSS) و سنجش چند بعدی خستگی (MFI). داده‌ها با استفاده از آزمون‌های ضریب همبستگی و تحلیل رگرسیون چندگانه به روش گام به گام مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. یافته‌ها: نتایج نشان داد که کیفیت زندگی با امید به زندگی بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس (MS) رابطهمثبتمعنی‌داریدارد ولی استرس ادراک شده و خستگی با امید به زندگی بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس (MS) رابطهمنفیمعنی‌داریداشتند. همچنین نتایج نشان داد که کیفیت زندگی، استرس ادراک شده و خستگی در مجموع 39% از کل واریانس امید به زندگی بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس (MS) را تبیین می‌کنند که در این میان استرس ادراک شده (34/0- Beta=) بیشترین نقش را در پیش‌بینی امید به زندگی بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس (MS) داشت و بعد از آن به‌ترتیب خستگی (22/0- Beta=) و کیفیت زندگی (20/0 Beta=) قرار داشتند. نتیجه‌گیری: با توجه با تأثیر کیفیت زندگی، استرس ادراک شده و خستگیدر امید به زندگی بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس (MS) پیشنهادمی‌شود ضمن درمان دارویی برایبهبودوضعیتسلامتروانشناختیو افزایش امید این بیماران، دوره‌هایآموزشیمبتنیبرکیفیت زندگی و مبتنی بر کاهش استرس برای آن­ها تشکیل شود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Prediction of Life Expectancy based on Quality of Life, Perceived Stress and Fatigue in Patients with Multiple Sclerosis (MS)

نویسندگان [English]

  • Tahereh Samin 1
  • Hossain Akhlaghi Kohpaei 2
چکیده [English]

Objective: Multiple Sclerosis (MS) is one of the chronic diseases in which physical and psychological disorders are very common among these patients. Aim:The aim of this study was prediction of life expectancy based on quality of life, perceived stress and fatigue in multiple sclerosis (MS) patients. Method: The method of study was correlation. The statistical population of this study was all members of the Association of Multiple Sclerosis (MS) Patients in the first half of the 1396 year that among the statistical population, 120 people were selected by simple random sampling method. The data gathering tool was questionnaires of MillerHope Scale (MHS), Quality of Life (SF-36), Quality of Life (SF-36), Product-service systems (PSS) and Multidimensional Fatigue Inventory (MFI). Data were analyzed using statistical tests of correlation coefficient and multiple regression analysis with stepwise method.Results: The results showed that quality of life had a significant positive correlation with the life expectancy of multiple sclerosis (MS) patients, but perceived stress and fatigue had a significant negative relationship with life expectancy in multiple sclerosis (MS) patients. Also the results showed that quality of life, perceived stress and fatigue was explained 39% of the total variance of multiple sclerosis (MS) patients that in the meanwhile, Perceived stress (Beta= - 0.34) had the greatest role in predicting the life expectancy of multiple sclerosis (MS) patients and after that, respectively, were fatigue (Beta= - 0.22) and quality of life (Beta= 0.20).Conclusion: Considering the effect of quality of life, perceived stress and fatigue are suggested in the hope of life in patients with multiple sclerosis (MS), while treating drugs to improve the psychological health and increase their hope,quality education courses based on quality of life and Based on reducing stress for them.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Keywords: Life Expectancy
  • Quality of Life
  • Perceived stress
  • Fatigue
  • Multiple Sclerosis (MS)

بیرامی، منصور، هاشمی، تورج، ماشینجی، نعیمه، صادقی زاده، منیژه (1389). سیستم‌های فعال سازی/بازداری رفتاری و عوامل شخصیت بیماران مبتلا به ms. کنگره انجمن روانشناسی ایران.

حاتمی، محمد، فرمانی، فردین، صفوی، ساحره، نجفی­زاده، عاطفه و اسدی قلعه رسیدی، مهدی (1394) اثربخشی گروه­درمانی مبتنی بر رویکرد نظریۀ انتخاب بر کاهش احساس تنهایی بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس (ام.اس). فصلنامۀ علمی- پژوهشی روانشناسی سلامت، 4(16) 120-109.

حیدری‌سورشجانی، سعید، اسلامی، احمدعلی و حسن‌زاد، اکبر (1390). بررسی کیفیت زندگی در بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس شهر اصفهان. مجله تحقیقات نظام سلامت، 7(5)، 579-571.

خلعتبری، جواد و آشوری، آلاله (1391). بررسی رابطه بین هویت کسب شده، شیوه فرزند پروری ادراک شده و میزان امید به زندگی با استرس ادراک شده در دانش آموزان دختر دوره متوسطه دبیرستان های سماء استان گیلان. روانشناسی تربیتی، 3(1)، 108-99.

زندی پور، رضا (1388). بررسی رابطه جهت گیری مذهبی و باورهای غیرمنطقی بعنوان پیش بینی کننده های افسردگی در بیماران MS شهر اهواز. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه علوم تحقیقات خوزستان.

شعاع‌کاظمی، مهرانگیز و مهرآورمؤمنی، جاوید (1388). بررسی رابطۀ بین کیفیت زندگی و امید به زندگی در بیماران مبتلا به سرطان بعد از عمل جراحی. فصلنامۀ بیماری های پستان ایران، 2(3 و 4)، 27-20.

عبدخدایی، زهرا، شهیدی، شهریار، مظاهری، محمد علی، بناغی، لیلی و نجاتی، وحید (1396) راه­کارهای روانشناختی رویارویی با بیماری در مبتلایان به مولتیپل اسکلروزیس (MS): بررسی پدیدار شناسانه. فصلنامه علمی- پژوهشی روانشناسی سلامت، 6(24) 30-7. 

علاقبند، مریم، ثروت، فرخ‌لقا و زارع‌پور، فاطمه (1393). بررسی رابطه بین کیفیت زندگی و امید به زندگی در بیماران مبتلا به سرطان پستان. دو ماهنامه علمی پژوهشی دانشکده بهداشت یزد، 2(56)، 181-175.

فراهانی، محمد نقی، محمدخانی، شهرام، جوکار، فرهاد (۱۳۸۸). رابطه بین رضایت از زندگی با کیفیت زندگی و بهزیستی ذهنی در معلمان شهر تهران. فصلنامه پژوهش در سلامت روانشناختی، ۳ (۱)، ۵-۰.

 قراءزیبایی، فاطمه، دهکردی، مهناز، علیپور، احمد و محتشمی، طیبه (1391). اثربخشی معنا درمانی به شیوه گروهی بر استرس ادراک شده و امید به زندگی در بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس. فصلنامه علمی- پژوهشی پژوهش در سلامت روانشناختی، 6(4)، 20-12.

گشتاسبی، آزیتا (1395).  بررسی کیفیت زندگی وابسته به سلامت در تهران. خلاصه مقالات اولین همایش سراسری کیفیت زندگی، دانشگاه تربیت مدرس.

مطهری‌نژاد، فاطمه، پروانه، شهریار و قهاری، ستاره (1395). خستگی در بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس: علل، ارزیابی و درمان. مجله علوم پیراپزشکی و توانبخشی مشهد، 5(1)، 80-73.

میرزایی، ام‌البنین، واقعی، سعید و کوشان، محسن (1389). تأثیر آموزش مهارتهای ارتباطی بر میزان استرس ادراک شده در دانشجویان رشته پرستاری. مجله دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی سبزوار، 17(2)، 95-88.

Barlow, D.H., Rapee, R.M. & Reisner, L.C. (2001). Mastering Stress. American Health Publishing Company.

Burger-Stritt, S., Pulzer, A., Hahner, S. (2016). Quality of Life and Life Expectancy in Patients with Adrenal Insufficiency: What Is True and What Is Urban Myth?. Frontiers of Hormone Research Home, 46, 171-184.

Carr, A. (2004). Positivepsychology: The science ofhappiness and human strengths.  Routledge.

Cohen, S., Kamarck T., & Mermelstein. R. (1983). A Global Measure of Perceived Stress. Journal of Health and Social Behavior. 24, 385-396.

Fan, J., Liguo, Q., Liu, J., Wang, W., Wang, M., Qi, Y.  (2014). Impact of cardiovascular disease deaths on life expectancy in Chinese population. British Ecological Society,  27(3), 162-168.

Farran, C.J., Herth, K.A., Popovich, J.M. (1995). Hope and hopelessness: Critical clinical constructs. London: Sage. Publications.

Folkman, S. (2013). Stress, Coping, and Hope.  Psychological Aspects of Cancer, 119-127.

Gabriel, Z., Bowling, A.N.N. (2004). Quality of life from the perspectives of older people. Ageing and Society, 24 (05): 675-91. DOI:  10.1017/s0144686x03001582.

Grossman, P., Kappos, L., Gensicke, H., D'Souza, M., Mohr, D. C., Penner, I. K., & Steiner, C. (2010). MS quality of life, depression, and fatigue improve after mindfulness training A randomized trial. Neurology, 75(13), 1141-1149.

Herth, K. (2000). Enhancing hope in people with a first recurrence of cancer. Journal of Advanced Nursing, 32(6), 1431-1441.

Kinkel, R.P. (2002). Fatigue in multiple sclerosis. Reducing the impact through comprehensive management. International Journal of M.S  Care,  23(2), 11-17.

Lawrence, Hancock, D., Kirsten, J., Kisely, S.  (2013). The gap in life expectancy from preventable physical illness in psychiatric patients in Western Australia: retrospective analysis of population based registers. BMJ; 10(11), 1-14.

Lee, K.A. (1997). An overview of sleep and common sleep problems. American Nephrology Nurses' Association, 24(6), 614- 677.

McEwen, B.S. (2007). Physiology and neurobiology of stress and adaptation: central role of the brain. Physiol Rev, 87, 873–904.

Mills, Edward, J., Bakanda, Birungi, C., Chan J., Ford, K., et al. (2011). Life expectancy of persons receiving combination antiretroviral therapy in low-income countries: a cohort analysis from Uganda. Annals ofint med, 155(4), 209-216.

Noergaard Munch T., Strömgren, A.S., Pedersen, L., Petersen, M.A.,  Hoermann, L., Groenvold, M. (2006). Multidimensional Measurement of Fatigue in Advanced Cancer Patients in Palliative Care: An Application of the Multidimensional Fatigue Inventory. Journal of Pain and Symptom Management, 31(6), 553-541.

Rusteon, T. (1995). Hope and Quality of life, two central issues for cancer patients: a theoretical analysis. CancerNurs, 18 (5), 355-361.

Schwartz, A.L. (2000). Daily fatigue patterns and effect of exercise in women with breast cancer. Cancer Pract, 8(1), 16-24.

Smeets, T., Otgaar, H., Candel, I. & Wolf, O.T. (2008). True or false? Memory is differentially affected by stress-induced cortisol elevations and sympathetic activity at consolidation and retrieval. Psychoneuroendocrinology, 33, 1378-1386.

Smeltzer, S., Bare, B. (2011). Brunner & Suddarth’s textbook of medical-surgical nursing. Philadelphia:  Lippincott Williams & Wilkins.

Smith, A.E., Sim, J., Scharf, T., Phillipson, C. (2004). Determinants of quality of life amongst older people in deprived neighbourhoods. Ageing and Society, 24(05), 793-814.

Snyder, R., Anderson, J. (1991). Hope and health: measuring the will and ways. handbook of social and clinical.Psychology: the Health Perspective. NewYork: program press.

Snyder, C,R., Forsyth, D.R. (1991). Handbook of social and clinical psychology: The health perspective. Pergamon Press.