مولفه های اجتماعی روان شناسی سلامت در ایران

نوع مقاله: علمی- پژوهشی

نویسنده

دانشیار گروه روانشناسی دانشگاه پیام نور

چکیده

مقدمه: پژوهش حاضر به تدوین شاخص‌های سلامت اجتماعی از منظر روان­شناسی می‌پردازد.
روش: پژوهش حاضر از نوع توصیفی و زمینه‌یابی است. جامعه آماری پژوهش عبارت است از کلیه متخصصان حوزه­های روان­شناسی (دکتری، دانشجوی دکتری و کارشناسی ارشد) که 215 نفر از آن‌ها به شیوه در دسترس از دانشگاه‌های سراسر کشور انتخاب شدند. ابزار پژوهش عبارت است پرسشنامه محقق ساخته 60 گویه­ای است که با استفاده از روش زمینه‌یابی (دلفی) مطابق نظر گروهی از روان شناسان جهت بررسی شاخص‌های سلامت اجتماعی در ایران طراحی‌شده است. جهت تجزیه و تحلیل اطلاعات و تدوین شاخص‌ها از روش تحلیل عاملی اکتشافی استفاده شد.
یافته­ها: نتایج حاصل از تحلیل اکتشافی حاکی از وجود چهار شاخص انسجام اجتماعی، شکوفایی اجتماعی، مشارکت اجتماعی و پذیرش اجتماعی به‌عنوان مؤلفه‌های سلامت اجتماعی از منظر روان‌شناسی بود.
نتیجه‌گیری: با توجه به شناسایی مؤلفه‌ها و شاخص‌های سلامت اجتماعی می‌توان آن‌ها را در ایران اعتبار یابی و هنجاریابی نمود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Social factors of Health psychology in Iran

نویسنده [English]

  • Majid Saffarinia
چکیده [English]

Objective: This research is developing social health indicators from psychology perspective.
Methods: This research is kind of descriptive and survey. Research population are all of psychology specialists (doctoral, doctoral student and master of science) that 215 of them selected by convenient method from all university of country. Research tool is the 60 items researcher-build questionnaire that has been designed according to psychologists perspective by survey (delphi) method for studying social health indicators in Iran. For analyzing data and constructing indicators was used of exploratory factor analysis.
 
Results: Results from exploratory factor analysis indicating four indicators named as social coherence, social actualization, social contribution and social acceptance as social health componenets from psychology perspective.
 
Conclusion: According to indentifying componenets and social health indicators can validate and normalize them in Iran.

کلیدواژه‌ها [English]

  • social coherence
  • social actualization
  • social contribution
  • social acceptance

اکبری، ا. (1383). نقش سرمایه اجتماعی در مشارکت: بررسی تأثیر سرمایه اجتماعی بر مشارکت سیاسی ـ اجتماعی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد جامعه‌شناسی دانشگاه تهران.

 باباپورخیرالدین، ج.؛ طوسی، ف. و حکمتی، ع. (1388). «بررسی نقش عوامل      تعیین­کننده در سلامت اجتماعی دانشجویان دانشگاه تبریز». فصلنامه علمی ـ پژوهشی روان­شناسی دانشگاه تبریز، 16، 26ـ 8.

حاتمی، پ. (1389). بررسی عوامل مؤثر بر سلامت اجتماعی دانشجویان با تأکید بر شبکه‌های اجتماعی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد دانشگاه علامه طباطبایی.

رفیعی، ح.؛ سمیعی، م.؛ امینی رارانی، م. و اکبریان، م. (1389). سلامت اجتماعی ایران: از تعریف اجماع مدار تا شاخص شواهد مدار. نخستین هم‌اندیشی ملی سلامت اجتماعی. مجموعه مقالات و سخنرانی‌ها. وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، دفتر سلامت روانی ـ اجتماعی و اعتیاد.

 

100 5

سام آرام، ع.­ا. (1389). سلامت اجتماعی و شاخص‌های آن. نخستین هم‌اندیشی ملی

سلامت اجتماعی. مجموعه مقالات و سخنرانی‌ها. وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، دفتر سلامت روانی ـ اجتماعی و اعتیاد.

سفیری، خ.؛ منصوریان راوندی، ف. (1393). تبیین رابطه هویت جنسی و سلامت اجتماعی زنان و مردان جوان شهر تهران. فصلنامه جامعه‌شناسی کاربردی،25(53)،51 ـ 70.

صبوری، س. (1391). بررسی میزان سلامت

اجتماعی در میان کارمندان آموزش و پرورش منطقه 11 شهر تهران. پایان‌نامه کارشناسی ارشد دانشگاه پیام نور.

نیکبخت نصرآبادی، ع.ر.؛ ولیئی، س.؛ یعقوبی، م. (1391). «معنای سلامت از دیدگاه گروهی از سالمندان ایرانی؛ یک مطالعه کیفی». مجله دانشکده پرستاری و مامایی کردستان،1(1).

هزار جریبی، ج. و ارفعی عین الدین، ر. (1391). «اوقات فراغت و سلامت اجتماعی». فصلنامه علمی، پ‍‍‍ژوهشی برنامه‌ریزی رفاه ‍و توسعه اجتماعی، 4، 10.

 

Carr, A. (2004). Positive psychology: The science of happiness and human strengths. New York: Brunner-Routledge.

French, D.; Vedhara, K. & Kaptein, A. (2010). Health psychology. Wiley-Blackwell.

Giger, J.N. & Davidhizar, R.E. (2004). Transcultural nursing assessment and intervention. 4ed.Mosby.

Henderie, H.C.; Albert, M.S.; Butters, M.A.; Gao, S.; Knopman, D.S.; Launer, L.J. & et al (2006). “The NIH cognitive and emotional health project: Report of the critical evaluation study committee”. Alzheimer & Dementia, 2: 32-12.

Keyes, C.L.M. (1998). “Social well-being”. Social Psychology Quarterly, 61, 121-140.

Keyes, C.L.M. & Shapiro, A. (2004). Social well-being in the U.S.: A descriptive epidemiology. University of Chicago Press.

Lutgendorf, S.K. & Costanzo, E.S. (2003). “Psychoneuroimmunology and health psychology: An integrative model”. Brain, Behavior, and Immunity, 17, 225-232.

Ogden, J. (2008). Health psychology: A textbook. Buckingham: Open University Press.

Radley, A. & Chamberlain, K. (2001). “Health psychology and the study

of the case: From method to analytic concern”. Social Science & Medicine, 53, 321-332.

Raymond, C. & Wedding, D. (2004). current psychology, F.E. peacock publisher.Inc.

Ryff, C.D. (1989). “Happiness is

 

 

 

101 5

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

everything, or is it? Explorations on the meaning of psychological

well-being”. Journal of Personality and Social Psychology, 57, 1069-1081.

Sanderson, C.A. (2012). Health psychology. Wiley-Blackwell

Timothy, P.M. (2011). “Professional psychology as a health care profession”. Foundations of Professional Psychology, 42, 17-26

Wissing, T.F. & Fouri, A. (2010). “Spirituality as a Component of Psychological Well-being”. 27th International Congress of Psychology, 23-28 July, Stockholm, Sweden.

 

119 5

World Health Organization. (2000). World Health Organization Report. Bulletin of the World Health Organization, 35, 420-435.