جنبه های روانشناختی در سلامت و بیماریها
لیلا تقی زاده نیق؛ عزت‌اله احمدی؛ کریم عبدالمحمدی
چکیده
مقدمه: ترس از عود بیماری، یکی از شایع‌ترین مشکلات روانشناختی در نجات‌یافتگان از سرطان است که کیفیت زندگی آنان را تحت تأثیر قرار می‌دهد. پژوهش حاضر با هدف مدل‌یابی معادلات ساختاری ترس از عود بیماری بر اساس خودشفقت‌ورزی و ذهن‌آگاهی با نقش میانجی‌گر تاب‌آوری در بیماران مبتلا به سرطان انجام شد.
روش: روش این پژوهش توصیفی-همبستگی ...
بیشتر
مقدمه: ترس از عود بیماری، یکی از شایع‌ترین مشکلات روانشناختی در نجات‌یافتگان از سرطان است که کیفیت زندگی آنان را تحت تأثیر قرار می‌دهد. پژوهش حاضر با هدف مدل‌یابی معادلات ساختاری ترس از عود بیماری بر اساس خودشفقت‌ورزی و ذهن‌آگاهی با نقش میانجی‌گر تاب‌آوری در بیماران مبتلا به سرطان انجام شد.
روش: روش این پژوهش توصیفی-همبستگی مبتنی بر مدل‌یابی معادلات ساختاری است. جامعه آماری شامل کلیه بیماران سرطانی عضو انجمن پژواک شهر تبریز در سال 1402-1403 بود که از میان آن‌ها 150 نفر به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌های پژوهش شامل فرم کوتاه پرسشنامه‌های ترس از عود (FCRI-SF) سیمارد و ساوارد (2009)، پرسشنامه شفقت به خود (SCS-SF) رائس و همکاران (2011)، پرسشنامه ذهن‌آگاهی فرایبورگ (FMI-SF) والاچ و همکاران (2006) و پرسشنامه تاب‌آوری کانور و دیویدسون (CD-RISC-10) کمپبل-سیلس و استاین (۲۰۰۷) بود. تحلیل داده‌ها با نرم‌افزارهای SPSS24 و SmartPLS3 انجام شد.
یافته‌ها: نتایج مدل معادلات ساختاری نشان داد که خودشفقت‌ورزی (47/0-)، ذهن‌آگاهی (48/0-) و تاب‌آوری (49/0-) با ترس از عود رابطه منفی و معناداری دارند (01/0p<). مدل‌یابی معادلات ساختاری نیز آشکار کرد که خودشفقت‌ورزی (26/0-) و ذهن‌آگاهی (60/0-) به‌طور مستقیم، و همچنین به‌طور غیرمستقیم از طریق میانجی‌گری تاب‌آوری، تأثیر منفی و معناداری بر ترس از عود بیماری دارند. مدل از برازش مطلوبی برخوردار بود.
نتیجه‌گیری: یافته‌ها نقش میانجی تاب‌آوری را به‌عنوان سازوکاری مهم در رابطه خودشفقت‌ورزی و ذهن‌آگاهی با ترس از عود برجسته می‌سازد. تقویت این مؤلفه‌ها می‌تواند در طراحی مداخلات روانشناختی برای کاهش ترس از عود در بیماران سرطانی مؤثر باشد.
