جنبه های روانشناختی و اجتماعی پیشگیری از بیماریها
منیژه حدادی برزکی؛ عذرا زبردست؛ سجاد رضایی
چکیده
مقدمه: پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش میانجی خطاهای شناختی در رابطه بین فشار اجتماعی- فرهنگی و ترس از تصویر بدنی در زنان چاق بدون سابقه کاهش وزن انجام شد.
روش: طرح پژوهش توصیفی- مقطعی از نوع همبستگی بود که با 200 زن 30 تا 55 ساله چاق بدون سابقه کاهشوزن، به روش نمونهگیری در دسترس از شهرهای تهران، رشت و کاشان، در نیمه دوم 1402، اجرا ...
بیشتر
مقدمه: پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش میانجی خطاهای شناختی در رابطه بین فشار اجتماعی- فرهنگی و ترس از تصویر بدنی در زنان چاق بدون سابقه کاهش وزن انجام شد.
روش: طرح پژوهش توصیفی- مقطعی از نوع همبستگی بود که با 200 زن 30 تا 55 ساله چاق بدون سابقه کاهشوزن، به روش نمونهگیری در دسترس از شهرهای تهران، رشت و کاشان، در نیمه دوم 1402، اجرا شد. جهت سنجش، از شاخص تودهبدنی (BMI) استفادهشد و آزمودنیها به پرسشنامههای جمعیتشناختی، ترس از تصویربدن لیتلتون (BICI)، فشار فرهنگی- اجتماعی ادراکشده (PSPS) و خطاهایشناختی الیس (CDQ) داوطلبانه پاسخ دادند. تحلیل دادهها با نسخه 22 نرمافزار SPSS و Amos انجام شد.
یافتهها: یافتهها نشان داد بین فشار فرهنگی- اجتماعی و ترس از تصویر بدنی (P<0.05, r=0.38)، خطاهایشناختی و ترس از تصویربدنی (p<0.05, r=0.50) و فشار فرهنگی- اجتماعی و خطاهایشناختی (p<0.05, r=0.65) رابطه معنادار وجود دارد؛ یک واحد تغییر فشار فرهنگی- اجتماعی منجر به 36/0 تغییرات در ترس از تصویربدنی، یک واحد تغییر خطاهایشناختی منجر به 55/0 تغییرات در تصویربدنی و یک واحد تغییر فشار فرهنگی- اجتماعی منجر به 66/0 تغییرات در خطاهایشناختی میشود. الگوی میانجی پیشنهادی از برازش نسبتاً خوبی برخوردار بود و مدل ترسیم شده 63 درصد از نمرات متغیر مکنون ترس از تصویر بدنی را تبیین مینماید (χ2/df=2.503, RMSEA= 0.088, CFI= 0.609, PCFI= 0.695, IFI=0.730, GFI=0.609). تحلیل بوتاستراپ نشان داد خطاهای شناختی بهطور معنیداری در رابطه بین نمرات فشارفرهنگی- اجتماعی و ترس از تصویر بدنی میانجیگری میکند (95% CI: 0.172 to 0.154).
نتیجهگیری: خطاهایشناختی تفکر دوقطبی و سوگیریتوجه اثر مخرب فشار فرهنگی- اجتماعی را برای ایجاد ترس بیشتر از تصویربدنی در زنان چاق شدت میبخشد. در این رابطه پیشنهاد میشود درمانگران جهت تدوین برنامه چاقی برای اقناعسازی برای کاهشوزن بر روی تاثیر خطاهایشناختی توجه ویژهای داشتهباشند.
